Littera Deusto

Hizkuntza naturalen belaunaldia helburu espezifikoak dituen komunikaziorako hizkuntz naturalean egindako testu baten sortzeko prozesua da. Belaunaldi prozesua zazpi ataleta bereizten da: 1) Testuaren edukia determinatzea, zein informazio erabili behar den erabakitzen delarik. 2) Testuaren estrukturaketa, elementu informatiboen antolaketa koherentea biltzen duena. 3) Testuaren lexikalizazioa, informazioa emango dituzten terminoak aukeratzen direlarik. 4) Testuaren agregaketa, elementu informatiboen [...]

[Lee más →]

Hizkuntza naturalen prozesamendua adimen artifizialaren azpisail bat da eta hizkuntza naturalen bitartez pertsona eta makinen arteko  edo pertsonen arteko komunikaziorako konputazionalki eraginkorrak diren mekanismoen ikerketaz eta formulaketaz arduratzen da. Hizkuntza naturalak anbiguotasunak ditu maila ezberdinetan: 1) Maila lexikoan, hitz batek esanahi bat baino gehiago izan ditzake, eta esanahi egokia zein den jakiteko kontestuari begiratu behar zaio. Korrelazio [...]

[Lee más →]

Itzulpengintza automatikoa linguistika konputazionalaren atal bat da. Hizkuntza natural batetik beste batera hitz egiten diona edo testu bat itzultzeko software-aren erabilera ikertzen du. Itzulpengintza gaur egun informazioaren gizartean gauzarik konplikatuena da eta bere mekanizazioa informazio piloaren eta komunikazio translinguistikoaren beharraren arazoa konpontzeko aurrerapen handia da. Gaur egun emaitza bikainak lortzen dira lengoai erromantzeen arteko itzulpengintzan, baina [...]

[Lee más →]

Adimen artifiziala bizirik ez duten agente arrazionalak garatzen dituen informatikaren saila da. Aurreko esaldia ulertzeko “agente” hitza bere giroan ekiteko, bere giroaren pertzepzioak izateko eta pertzepzio horiek prozesatzeko edozer bezalaulertu behar dugu. Razionalitatea espero den emaitza bat maximizatzeko karakteristika bezala ulertu behar da. Emaitza arrazionalak lortzeko baliagarriak diren prozesu mota ezberdinak daude, agente adimentsua determinatzen [...]

[Lee más →]

Web semantikoa “datuen web-a” da. Metadatu semantiko eta ontologikoak World Wide Web-era gehitzean oinarritzen da. Informazio horiek era formal batean proportzionatu behar dira, prozezamendu makinen bidez automatikoki ebaluagarriak izan daitezen. Web semantikoaren helburua “agente inteligenteen” bitartez sistema informatikoen arteko interoperagarritasuna zabalduz Internet hobetzea da. Agente inteligenteak dira giza operadorerik gabe konputagailuetan informazioa bilatzen duten programak dira. [...]

[Lee más →]

Informazio berreskurapena dokumentuetan informazioa bilatzearen, dokumentuak berak bilatzearen, dokumentuak deskribatzen dituzten metadatuak bilatzearen eta datu baseetan bilatzearen zientzia da.
Informazio berreskurapena ikasketa interdisziplinario bat da. Ikasketa honetaz arduratzen diren disziplina batzuk psikologia kognitiboa, informazioaren arkitektura, informazioaren diseinua, informazioarenganako giza jarrera, linguistika, semiotika, informatika, bibliotekonomia eta dokumentazioa dira.
Google, Lycos eta Copernic bezalako bilatzaileak informazioaren berreskurapenaren aplikazio ospetsuenetakoak dira.
Batzutan [...]

[Lee más →]

Aukeragarri zeuden gaietatik sei hauek aukeratu ditut:
1. Informazio berreskurapena
2. Web semantikoa
3. Adimen artifiziala
4. Itzulpengintza automatikoa
5. Hizkuntza naturalaren prozesamendua
6. Lengoai naturalaren belaunaldia

[Lee más →]

   Kevin Kelly-k  behin web-aren lehenengo 5000 egunei buruzko hitzaldi bat eman zuen. Hitzaldi honetan berak web-ak 5000 egun hauetan aurrerapen etengabeak eta izan dituela esan zuen, gauza handi eta garrantzitsu bat izatera heldu delako.
   Kevin Kelly-k dio gaur egun web orrialdeak esteka izeneko lokailu batzuen bidez lotuta daudela. Hauei esker, gu eta internet erabiltzen duen [...]

[Lee más →]

   XML siglek “Extensible Markup Lenguaje” esan nahi dute, hau da, markazko lengoai zabalgarria. XML World Wide Web Consortium-ak sortutako etiketetan zabalgarria den metalengoai bat da. SGML-aren sinplifikazio bat da eta hizkuntza espezifikoen gramatikaren definizioa ahalbidetzen du. Beraz XML ez da hizkuntza partikular bat, hizkuntzak definitzeko era bat baizik.
   XML ez zen sortu interneterako bakarrik, [...]

[Lee más →]

   Web 1.0 60. hamarkadan existitzen den formarik basikoenean sortu zen, textuak bakarrik zituzten nabigatzaileekin. Geroago HTML sortu zen eta honek web orrialdeak politagoak eta hobeak egin zituen, eta lehen nabigatzaile ikusgarriak sortu ziren ere, adibidez IE eta Netscape.
   Web 1.0 irakurtzeko besterik ez da, hau darabilten pertsonek ezin dute ekintzarik egin orriarekin, igorlea Webmaster-a [...]

[Lee más →]

   Hizkuntzaren ikasketa betidanik izan da eztabaidatua. Eztabaidatu da hizkuntzaren sormena ahozkoa edo idatzizkoa den. Idazmena ezagutzen ez zuten antzinako kulturek idazmena baztertzeko joera izan dute. Lehenetariko bat Platon izan zen, “idazmenak pentsamendutik kanpo ateratzen duelako pentsamenduan bakarrik gertatu ahal dena, eta ondorioz pentsamendua ahultzen du” esan zuenenan.
   Walter Ong-ek ahozkera idazkeraren erroa dela esan [...]

[Lee más →]

   Se le llama hipertexto a un texto que aparece en la pantalla del ordenador lleva a quien use el ordenador a otro testo que esté relacionado con el texto. Los hipertextos suelen aparecer en forma de hipervínculos o referencias que conducen a otros documentos. Cuando alguien selecciona un hipervínculo, el programa del ordenador muestra [...]

[Lee más →]